Belg onderzoekt sneeuwval op Mars

Ijs en stof op de noordpool van Mars, gefotografeerd door ESA's Marssonde Mars Express
8 juli 2009

In mei 2008 landde de Amerikaanse Marssonde Phoenix in het hoge noorden van de planeet Mars. Als enige Europeaan helpt onderzoeker Frank Daerden van het Belgisch Instituut voor Ruimte-Aeronomie (BIRA) mee bij de analyse van de nieuwste gegevens over de wolken en de neerslag in de atmosfeer van de Rode Planeet.

Dr. Daerden bepaalt de grootte van nooit eerder waargenomen vallende ijskristallen. Het volledige verhaal is te lezen in Science Magazine van 3 juli.

Phoenix was de eerste missie naar het hoge noorden van Mars. De sonde werd op 4 augustus 2007 gelanceerd en landde op 25 mei 2008 op Mars, meer noordelijk dan enige sonde voorheen. De laatste signalen van Phoenix werden op 2 november 2008 ontvangen. Het project was een groot succes. De sonde bevestigde de aanwezigheid van waterijs onder het Marsoppervlak en stuurde ook 25.000 foto's naar de aarde.

Ijsregen

Image captured by NASA's Phoenix Mars
Zo zag de NASA-sonde Phoenix het oppervlak van de Rode Planeet

Aan boord van Phoenix bevond zich onder meer een Canadees meteorologisch station voor het meten van de lokale weersomstandigheden. Een van de instrumenten op dit weerstation is het LIDAR-instrument dat met een laserstraal zeer nauwkeurig wolken in de Marsatmosfeer kan detecteren.

Het instrument ontdekte dat zich tijdens de lokale zomer en herfst een nachtelijke wolkenlaag vormt op een hoogte van vier kilometer. Deze wolken bleken te zijn samengesteld uit waterijs. Deze nieuw ontdekte soort wolken op Mars is erg vergelijkbaar met de welbekende cirruswolken op onze eigen planeet. Foto’s van de Marswolken, afkomstig van de camera’s op de lander, konden dit bevestigden.

De meest opmerkelijke ontdekking was die van neerslag van ijskristallen, komende uit deze wolken. In vele gevallen bereikte deze neerslag het Marsoppervlak. Dit fenomeen was nooit eerder waargenomen op een andere planeet. Men kan spreken van ijsregen of zelfs sneeuw.

Expertise

The Martian poles and cloud cover
Mars met zijn poolkappen, waargenomen met de Hubbel Space Telescope in 2000

BIRA-wetenschapper Frank Daerden heeft een jarenlange expertise op het vlak van het onderzoek van ijswolken op de aarde en Mars. Het Phoenix-team nodigde hem daarom uit om mee de metingen van wolken en neerslag te analyseren. Gebaseerd op de LIDAR-metingen kon hij de grootte van de vallende ijskristallen bepalen.

Gemiddeld zijn deze ijskristallen 127 µm (micrometer) lang. Ijsdeeltjes van deze afmetingen zijn nooit eerder waargenomen op Mars. Deze ijskristallen zijn ook erg vergelijkbaar met deeltjes in ijsneerslag op de aarde.

Onder leiding van Frank Daerden heeft het BIRA ook een computermodel ontwikkeld voor de studie van ijswolken op Mars. Dat zal heel nuttig zijn bij de verdere analyse van de Phoenix-metingen.

Naar een bericht van het Belgisch Instituut voor Ruimte-Aeronomie (BIRA)

Meer info

Frank Daerden
Belgisch Instituut voor
Ruimte-Aeronomie (BIRA)
Ringlaan 3
1180 Brussel

E-mail: Frank.Daerden @ aeronomie.be
Tel.: 02/373.03.78

Copyright 2000 - 2014 © European Space Agency. All rights reserved.