COROT ontdekt kleinste aardachtige exoplaneet tot nu toe

Planet transit in front of a star
4 februari 2009

COROT, een door CNES geleide missie waar ESA aan deelneemt, heeft de kleinste aardachtige planeet ontdekt die ooit buiten het zonnestelsel is waargenomen. De verbazingwekkende planeet is bijna twee keer zo groot als de aarde en draait om een ster die op de zon lijkt. De temperatuur is er zo hoog dat hij waarschijnlijk met lava of waterdamp is bedekt.

Tot nu toe zijn ongeveer 330 exoplaneten ontdekt. De meesten zijn gasreuzen die ongeveer dezelfde kenmerken hebben als Jupiter en Neptunus.

Deze nieuwe vondst, COROT-Exo-7b, is anders: zijn diameter is nog geen twee keer die van de aarde en hij draait elke twintig uur om zijn ster. Hij bevindt zich heel dicht bij zijn moederster en heeft een zeer hoge temperatuur, tussen 1000 en 1500°C. Astronomen namen de nieuwe planeet waar terwijl deze zijn moederster passeerde. Toen hij er voor langs ging, verzwakte de planeet het licht van de ster.

De dichtheid van de planeet wordt nog onderzocht: het kan zijn dat hij rotsachtig is, net als de aarde, en met vloeibare lava is bedekt. Hij kan ook bij een klasse planeten horen die uit water en steen bestaan. Gezien de hoge gemeten temperaturen is de planeet in dat geval een erg warme, vochtige plek.

“Het was geen complete verrassing dat we zo'n kleine planeet vonden”, aldus Daniel Rouan, onderzoeker van het Observatoire de Paris Lesia. Hij coördineert het project samen met Alain Léger van het Institut d’Astrophysique Spatiale (Parijs). “COROT-Exo-7b hoort bij een klasse objecten waarvan het bestaan al enige tijd geleden is voorspeld. COROT is juist ontworpen met de hoop om enkele van die objecten te ontdekken,” voegt hij toe.

Tot nu toe zijn nog maar heel weinig exoplaneten ontdekt met een massa die vergelijkbaar is met die van de aarde en de eerste drie planeten van ons zonnestelsel: Venus, Mars en Mercurius. Dat komt omdat aardachtige planeten erg moeilijk waar te nemen zijn. De meeste methoden die tot nu toe zijn gebruikt, zijn indirect en gevoelig voor de massa van de planeet. COROT heeft echter het voordeel dat hij rechtstreeks de grootte van het oppervlak kan meten. Daarnaast bevindt COROT zich in de ruimte, waar hij langere tijd ononderbroken kan observeren dan op de grond.

We hebben voor het eerst ondubbelzinnig een planeet ontdekt die 'rotsachtig' is, net als onze eigen aarde.

Deze ontdekking is belangrijk omdat tot nu toe niet duidelijk was hoe groot de aardachtige exoplaneten waren.

Vooral de interne structuur van COROT-exo-7b is een raadsel voor wetenschappers; ze weten niet zeker of het een 'oceaanplaneet' is. Het bestaan van zo'n planeet is tot nu toe nog niet bewezen. In theorie zijn zulke planeten in eerste instantie deels met ijs bedekt. Later drijven ze richting hun ster, zodat het ijs smelt en de planeet met vloeistof wordt bedekt.

"Deze ontdekking is een zeer belangrijke stap richting het begrijpen van de vorming en evolutie van onze planeet," aldus Malcolm Fridlund, projectwetenschapper voor COROT bij ESA. “We hebben voor het eerst ondubbelzinnig een planeet ontdekt die 'rotsachtig' is, net als onze eigen aarde. We moeten dit object nu beter zien te begrijpen om het in context te kunnen plaatsen. En daarnaast onze zoektocht naar kleine, aardachtige objecten met COROT voortzetten," voegde hij toe.

Meer informatie:

Daniel Rouan, CNRS senior scientist, Observatoire de Paris Lesia:
Email : daniel.rouan @ obspm.fr

Alain Léger, CNRS senior scientist, IAS
Email: alain.leger@ias.u-psud.fr

Malcolm Fridlund, ESA COROT Project Scientist
Email: Malcolm.Fridlund @ esa.int

Copyright 2000 - 2014 © European Space Agency. All rights reserved.