Wat één computer kan, kunnen veel computers beter

Om de massa informatie van satellieten als ESA's Envisat voor aardobservatie te verwerken is heel veel computerkracht nodig
16 oktober 2006

De moderne wetenschap moet kunnen omgaan met een massa gegevens. Of het nu gaat over het genoom van een levend wezen, botsingen tussen elementaire deeltjes of eigenschappen van sterren, de technieken en instrumenten om informatie over de fysische wereld te bekomen worden beter en beter.

Onderzoekers worden dan ook geconfronteerd met bergen gegevens die verwerkt en geanalyseerd moeten worden. Maar hoe kunnen we uit die massa informatie bruikbare kennis halen? Daar zijn in ieder geval computers voor nodig, die veel krachtiger zijn dan gebruikelijk.

Computers zijn levensnoodzakelijk

ESTRACK at ESAC
Luchtopname van ESAC

In het European Space Astronomy Centre (ESAC) van ESA in Villanueva de la Cañada (bij Madrid, Spanje) kwamen deskundigen op 5 en 6 oktober laatstleden bij elkaar om deze supercomputers en een nieuw Grid-netwerk waarmee ze onderling worden verbonden onder de loep te nemen.

Om bijvoorbeeld een model op te stellen van het magnetisch veld van een ster zoals de zon is de rekenkracht van een enorme supercomputer nodig. Hetzelfde is vereist wanneer men bijvoorbeeld toekomstige ruimtemissie wil simuleren, of wanneer men een grote hoeveelheid gegevens van een ruimtetelescoop wil verwerken.

In het algemeen ‘zijn supercomputers levensnoodzakelijk voor een heel pak wetenschappelijke toepassingen zoals weersvoorspelling, analyses van de veranderingen van het klimaat, moleculaire modellering, simulaties van natuurkundige verschijnselen… en ook talloze cryptografische en militaire toepassingen’, zeggen Antonio de la Fuente en Fernando Félix van de ESAC Computer Support Group.

Grid

XMM SOC
Het Science Operations Centre (SOC) van de wetenschappelijke sonde XMM-Newton in ESAC

Maar het is niet mogelijk zomaar overal supercomputers te bouwen. Een alternatief is verschillende computers onderling te verbinden en ze gecoördineerd te laten samenwerken. Zo wordt hun rekenvermogen en potentieel aanzienlijk vergroot. Gezien de economische voordelen is dit ‘de huidige trend op het vlak van supercomputers’, aldus de la Fuente.

In die context is het werken met Grids een volgende stap in de evolutie. Daarbij kunnen heel verschillende hulpmiddelen (gebaseerd op verschillende platforms, teams, programmeertalen…) op verschillende plaatsen en van verschillende organisaties gedeeld worden op een net met open standaarden.

Nu al wordt er informatie uitgewisseld via het internet. Maar Grid maakt het ook mogelijk rekenkracht en capacteit voor de opslag van gegevens uit te wisselen. Op die manier gaat het om meer dan alleen maar een netwerk van computers.

Internationaal Virtueel Observatorium

Digital data
De moderne wetenschap moet kunnen omgaan met een massa gegevens

Grid komt momenteel tot stand met medewerking van honderden organisaties en instellingen, verspreid over heel onze planeet.

Bij ESAC is men heel actief bezig met de ondersteuning ervan. Dat komt voor een stuk omdat ESAC het ESA-centrum is waar wetenschappelijke gegevens van astronomische missies en ruimtemissies in het zonnestelsel van ESA worden opgeslagen.

Maar ESAC zal ook dienst doen als het Europees 'knooppunt' van een Internationaal Virtueel Observatorium, een werktuig waarmee de gegevensbanken van verschillende telescopen vanaf één enkele portal kunnen worden geraadpleegd, bij wijze van spreken met één enkele muisklik. Grid zal een van de essentiële hulpmiddelen zijn van dat Virtueel Observatorium.

Copyright 2000 - 2014 © European Space Agency. All rights reserved.