De grote parachute-bakbeurt

Zorgvuldig verpakt in deze donutvormige zak zit een parachute met een diameter van 35 meter, die op het punt staat om in een speciale droog- en sterilisatieoven te worden gebakken.

Deze parachute van 74 kg, die grotendeels bestaat uit nylon en kevlar, zal een duik van zes minuten door de ijle atmosfeer van Mars doorstaan en de ExoMars Rosalind Franklin-rover afremmen voor een veilige landing op Mars. Hiermee wordt het de grootste parachute die ooit op de Rode planeet of ergens anders in het Zonnestelsel, behalve op Aarde, zal vliegen.

De ExoMars Rosalind Franklin-rovermissie zal in 2028 gelancerd worden en zal meer dan 25 maanden onderweg zijn naar de Rode planeet, waar hij zal zoeken naar tekenen van leven onder het oppervlak van Mars.

Het mogelijke bestaan van vroegere en misschien zelfs huidige levensvormen op onze naaste planetaire buur vereist een grondige sterilisatie, om ervoor te zorgen dat er geen microben meeliften vanaf de aarde. Alle aardse microben die sterk genoeg zijn om de reis door de ruimte te overleven, zouden het onderzoek verstoren door ‘voorwaartse besmetting’ te veroorzaken en een vals-positief resultaat te geven.

Maar dit is niet de enige reden waarom de parachute minstens 10.000 keer schoner moet zijn dan je smartphone – het beschermen van de Marsomgeving tegen onszelf, in overeenstemming met internationale planetaire beschermingsmaatregelen, is net zo belangrijk als het beschermen van de missie.

Om alle microben te verwijderen die de parachute tijdens zijn verblijf op de Aarde mogelijk heeft opgepikt, wordt hij verhit in een speciale oven in het Life Support and Physical Sciences Laboratory van Het Europees Ruimteagentschap (ESA) bij ESTEC, het technische centrum van het agentschap in Nederland.

Omdat er geen stapsgewijze instructies voor het bakken van een ExoMars-parachute voorhanden zijn, moesten de experts van het laboratorium exacte kopieën gebruiken om de juiste parameters te bepalen. Na meerdere testrondes ontdekten ze dat steriliseren bij 125 °C gedurende 36 uur – na een voorverwarmingsprocedure van 50 uur om ervoor te zorgen dat zelfs de binnenste delen van de parachute die temperatuur bereiken – resulteert in een parachute die schoon genoeg is om aan alle vereisten voor planetaire bescherming te voldoen.

Tot nu toe leek het proces misschien op het bakken van een cake in je keuken – maar daar houden de overeenkomsten op. In tegenstelling tot je oven staat de droogverwarmingssterilisator van ESA in een ‘ISO Klasse 1’-cleanroom, een van de schoonste plekken in Europa. Alle lucht in de ruimte gaat continu door een tweetrapsfilter, en iedereen die de kamer binnenkomt, moet zich strenger omkleden dan een chirurg voordat hij of zij door een luchtdouche gaat om eventuele verontreinigingen te verwijderen.

Nadat de parachute uit de oven kwam, kreeg hij een paar uur de tijd om af te koelen, voordat het labteam zich omkleedde en hem zorgvuldig in de cleanroom verpakte. Eenmaal verzegeld in een beschermende verpakking werd de brandschone parachute teruggestuurd naar de makers bij Thales Alenia Space in Turijn, Italië, waar hij wacht op integratie in het ruimtevaartuig.

Vorig jaar werd een exacte kopie van de parachute ingezet tijdens een ballondroptest op grote hoogte, waarbij het met succes een ExoMars-landingsplatform-mock-up afremde voor een veilige landing op de Aarde.

Bekijk hoe ESA’s hoofdingenieur voor Mars, Albert Haldemann, het bakproces uitlegt en waarom dit een grote stap is voor de ExoMars Rosalind Franklin-rovermissie.